Hoe je gevoel én ratio gebruikt om te ontdekken welke studie bij je past
Je staat voor het grote studiekeuze dilemma: welke studie past bij mij? De afgelopen maanden heb je verschillende open dagen bezocht, tientallen studies bekeken en je twijfelt nu nog steeds tussen een paar opleidingen.
Maar welke past het beste bij je? Welke studie geeft je de toekomst die je wilt? Welke leert je het meest? En welke lijkt je het leukst? En het allerbelangrijkste: moet je op je gevoel of je ratio afgaan bij deze belangrijke beslissing?
Je hoofd maakt volle toeren, wikt en weegt rationeel alle argumenten, maakt lijsten van pro en cons. Maar je buikgevoel zegt misschien iets heel anders. Je haar staat inmiddels in pieken overeind van de stress, maar een definitieve keuze blijft uit.
Komt je dit bekend voor? Dan ben je zeker niet de enige, want ook ik heb dat hele proces doorlopen. In dit artikel deel ik mijn persoonlijke ervaring met drie verschillende studiekeuzes: één puur op gevoel (verkeerd), één puur rationeel (ook niet goed), en uiteindelijk de perfecte balans tussen intuïtie en ratio.
Bekijk ook: Het tussenjaar van Lilianne: “Ik heb uiteindelijk hulp ingeschakeld bij mijn studiekeuze”
Mijn studiekeuze op basis van mijn gevoel
Je kent het vast wel van vroeger: je grootse fantasieën over wat je later wilde worden.
Toen ik vier jaar was, was dat prinses. Niet erg realistisch, maar dat wist ik pas op mijn achtste. Op die leeftijd werd mijn prinsessendroom vervangen door een iets realistischer droom – hoewel hij nog steeds ver, ver, ver van realistisch was: samen met mijn eeneiige tweelingzus een ranch beginnen waar we getraumatiseerde paarden zouden helpen om weer het vertrouwen in de mens terug te krijgen. En dat het liefst in Canada.
Zoals ik al zei: ver van realistisch. Maar mijn achtjarige zelf was zo vol vertrouwen dat het haar ooit zou lukken. Door die droom staarde ik me jaren lang blind op dat ene beeld van een eigen ranch beginnen.
Ik koos mijn vmbo opleiding op basis van die droom. Vervolgens mijn mbo studie: Hippisch management (Paardenhouderij en management) aan het Aeres mbo Almere. Daarvoor bezocht ik een open dag. Er werd me verteld dat het een zware studie was, en dat ik zou moeten aanpoten. Dat het niet alleen om paarden knuffelen ging, maar vooral om stallen mesten en de ‘vuile klusjes’ doen. Dat vond ik prima, van hard werken ben ik niet vies. Maar een goed beeld van wat de studie inhield, dat had ik niet. Het enige wat ik wist, was dat ik met die studie een eigen paardenbedrijf kon beginnen.
”Door die droom staarde ik me jaren lang blind op dat ene beeld van een eigen ranch beginnen”
Ik begon aan de opleiding op basis van een keuze die ik puur op gevoel had gemaakt, op basis van een droom. Op dag één van de studie ging het lichtje al aan: de mensen, mijn klasgenoten, de lessen, de paardenwereld, het paste niet bij mij. Niet voor nu althans. Toch heb ik de studie afgemaakt; ik was vastberaden om dat papiertje in handen te krijgen.
Begrijp me niet verkeerd: ik ben blij dat ik de studie heb gedaan. Ik heb veel geleerd en ik ben er, als mens, sterker door geworden. Maar misschien had ik eerder kunnen doen wat mijn echte passie is.
Bekijk ook: Hoe kom ik erachter of ik een verkeerde studiekeuze heb gemaakt?
Mijn studiekeuze op basis van mijn ratio
Een van de studies die ik heb bekeken in mijn zoektocht naar een vervolgstudie was de hbo studie: Hippisch bedrijfskunde. Het had te maken met paarden en met bedrijfskunde: dat was ooit de perfecte combi voor mij geweest, dacht ik. Maar toen ik daar op de open dag in de collegezaal zat te luisteren naar de presentatie die een docent van de opleiding gaf, was een steeds groeiende buikpijn het enige wat ik voelde.
Ik negeerde mijn gevoel en luisterde aandachtig naar de studenten die net aan het woord kwamen en enthousiast de voordelen van de opleiding voordroegen. Je kon een eigen bedrijf beginnen na de opleiding! Dat was wat ik wilde horen, want ik hield nog steeds ergens vast aan mijn kinderdroom.
Als ik puur naar mijn ratio had geluisterd, was ik voor de studie gegaan. Alles paste bij mijn droom. Maar dat heb ik niet gedaan. Ik wist dat de studie me niet gelukkig zou maken. Want op mijn mbo studie heb ik genoeg opdrachten gedaan waarbij ondernemen en bedrijfskunde een grote rol speelden. En dat waren de opdrachten die ik het liefst zo ver mogelijk uit de weg ging.
Mijn studiekeuze op basis van mijn ratio én gevoel
Op mijn 19de studeerde ik af aan het Aeres mbo Almere voor Hippisch management. Mijn kinderdroom was eens goed door de (paarden)mest gehaald en ik had geen flauw benul meer van wat ik nu eigenlijk echt wilde.
Ik koos ervoor om een tussenjaar te nemen en me wat tijd te gunnen. Dat werden er twee. Twee jaar waarin ik me oriënteerde op hbo studies en wat echt bij me past.
”Dat is eigenlijk wat ik zelf diep van binnen wilde: iets dat ik leuk vind, maar wat me wel een goede baankans geeft”
In die tijd heb ik het studiekeuzeprogramma van Tom Dekker gedaan. Ook vroeg ik regelmatig advies bij familieleden en vrienden, want alleen kwam ik er niet uit. Mijn tante zei me een studie te gaan doen die veilig was, iets zoals economie. Alleen al de gedachte daaraan gaf me buikpijn. Mijn moeder daarentegen zei me: volg je hart. Mijn vader moedigde me ook aan om iets te doen wat ik leuk vind, maar ergens proefde ik ook een soort: “als het ook maar veilig is”.
Dat is eigenlijk wat ik zelf diep van binnen wilde: iets dat ik leuk vind, maar wat me wel een goede baankans geeft.
Op zoek naar tussenjaar mogelijkheden?
Ontdek tussenjaar programma's in binnen- en buitenland: van reizen en vrijwilligerswerk tot stages en taalcursussen.
Na anderhalf jaar zoeken kwam een oud docent met een hbo studie: Creative Business (CB). Eerst kwam ik terecht bij Inholland in Den Haag. Daar volgde ik de lezing van de internationale studie van CB.
Enerzijds voelde ik iets kriebelen: de optie om een internationale studie te volgen lonkte me (ik droom nog steeds van Canada) en daarnaast had de studie geen standaard tentamens. En van mijn mbo studie wist ik: daarvoor leer je om te vergeten en ik wilde juist leren om te onthouden.
Anderzijds maakte de opleiding me bang: het vroeg van de studenten om evenementen te gaan organiseren, iets waarvan ik dacht dat ik dat absoluut niet kon. Bovendien lag de nadruk naar mijn smaak iets te veel op het business gedeelte in Creative Business. Ik zocht verder en kwam terecht bij Saxion in Enschede. Deze keer wilde ik het goed aanpakken, dus deed grondig onderzoek. – Ik volgde de (online) open dag en heb verschillende gesprekken gehad met een docent en decaan van de opleiding. Toen wist ik gevoelsmatig: deze studie vind ik geweldig! Het bleek een studie te zijn die al mijn hobby’s combineerde: iets waar ik al die tijd naar had gezocht.
Maar wat zei mijn ratio? Die zat nog twijfelend gebogen over de keuze tussen Saxion en Inholland. Want het internationale aspect van de opleiding CB aan Inholland sprak mijn ratio toch wel sterk aan. De opleiding leek me ook iets meer voor te bereiden op het werkveld, iets dat ik bij mijn vorige studie had gemist. Daarnaast leek de baankans hoger, door het internationale aspect. Maar het creatieve aspect was toch echt minder. En dat is wat mij juist energie geeft: creatief bezig zijn.
De opleiding CB aan Saxion leek me persoonlijker en als ik toch het internationale wilde hebben, kon ik een buitenlandse stage of minor gaan doen. Het creatieve aspect was sterker vertegenwoordigd en de sfeer leek me gemoedelijker – iets dat voor mij belangrijk is om goed te kunnen leren. Na een paar weken wikken en wegen kwamen mijn ratio en gevoel op een lijn: het werd de CB studie aan het Saxion. Inmiddels zit ik anderhalf jaar op de studie en weet en voel ik dat ik de juiste keuze heb gemaakt. Ik kan in alle eerlijkheid zeggen dat ik heb gevonden waar ik al die tijd naar heb gezocht, ik zit eindelijk op mijn plek.
Ratio en Gevoel om te ontdekken welke studie bij je past
Zit je in een zelfde soort situatie als ik toen? Probeer de balans te vinden tussen wat je ratio en je gevoel zegt. Dat heeft mij uiteindelijk geholpen bij het maken van mijn studiekeuze.
Mijn ratio liet ik informatie inwinnen bij familieleden en vrienden: wat denken zij? Ik bezocht open dagen, sprak met studenten van de opleiding, met docenten. Naar hen te luisteren, maar niet direct te doen wat zij zeggen: iedereen heeft een mening, maar komt het overeen met wat voor mij goed voelt? Dat is waar je gevoel bij komt kijken: past het bij jou? Voelt het goed voor je?
Een studie kan nog zo mooi klinken en nog zo tof lijken, als het je geen goed gevoel geeft zeg ik: kijk dan liever verder. Aan de andere kant: blindelings op je gevoel afgaan is in mijn ervaring ook niet de beste optie. Ik denk wel dat je gevoel leidend kan zijn, maar wanneer je gevoel en ratio het eens zijn, dan heb je volgens mij het gouden lot.
Praktisch stappenplan: Gevoel en Ratio combineren
Op basis van mijn ervaringen heb ik een eenvoudig stappenplan gemaakt om gevoel en ratio te combineren bij je studiekeuze:
Stap 1: Luister naar je ratio
- Verzamel informatie: bezoek open dagen en meelopdagen
- Praat met studenten, docenten en studieadviseurs
- Bekijk de baankansen en carrièremogelijkheden
- Maak een pro- en contralijst van verschillende studies
Stap 2: Check je gevoel
- Wat voel je als je over de studie nadenkt? Enthousiasme of buikpijn?
- Kun je jezelf voorstellen tussen de studenten van deze opleiding?
- Geeft de studie je energie of kost het alleen maar energie?
- Past de sfeer en cultuur van de opleiding bij jou?
Stap 3: Vind de balans
- Waar komen je gevoel en ratio overeen?
- Waar zitten de grootste verschillen?
- Welke argumenten wegen het zwaarst voor jou?
- Neem tijd: slaap er een nachtje over
Stap 4: Maak de keuze
- Als gevoel én ratio “ja” zeggen: je hebt je match gevonden!
- Als er twijfel blijft: neem een tussenjaar of zoek studiekeuzebegeleiding
- Vertrouw erop dat je de juiste keuze maakt met de informatie die je hebt
Veelgestelde vragen over gevoel en ratio bij studiekeuze
Moet ik op mijn gevoel of op mijn ratio afgaan bij mijn studiekeuze?
Het beste is om beide te combineren. Puur op gevoel afgaan kan leiden tot een droomstudie die niet realistisch is, zoals mijn eerste mbo-keuze. Puur rationeel kiezen kan betekenen dat je een studie doet die op papier perfect lijkt, maar waar je diep van binnen geen passie voor hebt. De ideale situatie is wanneer je gevoel én ratio allebei “ja” zeggen.
Hoe weet ik of mijn buikgevoel klopt bij een studiekeuze?
Je buikgevoel is vaak betrouwbaarder dan je denkt. Let op fysieke signalen: voel je opwinding en energie als je over de studie nadenkt, of voel je spanning en buikpijn? Kun je jezelf voorstellen tussen de studenten? Als je telkens een ongemakkelijk gevoel krijgt, ook al zegt je ratio dat het een goede keuze is, luister dan naar die waarschuwing.
Wat als mijn ouders/vrienden iets anders vinden dan mijn gevoel?
Luister naar de meningen van familie en vrienden (ratio), maar laat dit niet de enige factor zijn. Het is jouw studiekeuze en jouw toekomst. Mijn tante adviseerde bijvoorbeeld Economie, maar alleen de gedachte daaraan gaf me buikpijn. Uiteindelijk ging ik voor Creative Business - iets dat mijn ouders eerst misschien minder veilig vonden, maar waar ik wel gelukkig van werd.
Hoe lang moet ik wikken en wegen bij een studiekeuze?
Bij mijn eigen studiekeuze heb ik twee tussenjaren genomen om de juiste keuze te maken. Dat hoeft niet voor iedereen, maar neem wel de tijd om grondig onderzoek te doen. Een paar weken tot enkele maanden oriënteren is normaal. Als je na maanden nog steeds enorm twijfelt tussen opties, kan studiekeuzebegeleiding helpen om duidelijkheid te krijgen.
Wat als ik een verkeerde studiekeuze heb gemaakt?
Een verkeerde studiekeuze is niet het einde van de wereld - ik heb zelf ook een studie gedaan die niet helemaal bij me paste. Het belangrijkste is dat je er iets van leert. Je kunt altijd switchen van studie, een tussenjaar nemen of opnieuw beginnen. Elke ervaring, ook een “verkeerde” studiekeuze, leert je meer over jezelf en wat je wel wilt.
Is een studiekeuzetest genoeg om een goede keuze te maken?
Een studiekeuzetest kan helpen om te ontdekken wat bij je past (ik heb zelf ook het studiekeuzeprogramma van Tom Dekker gedaan), maar het is geen vervanging voor je eigen gevoel en onderzoek. Gebruik tests als één van de tools in je besluitvorming, naast open dagen bezoeken, gesprekken voeren en naar je eigen intuïtie luisteren.
Ontdek jouw top-3 studies met A.I.
HelloFuture analyseert alle 2.300+ studies en matcht ze met jouw interesses en talenten. Geen keuzestress, direct duidelijkheid.
Deel dit artikel:
